ถ้าต้องการใช้กราฟนำเสนอ “ความสัมพันธ์” ของตัวเลข 3 มุมมอง ควรใช้กราฟอะไรดีครับ?

กราฟแท่งไง?

กราฟแท่งแสดงได้เพียงมุมมองเดียวครับ เช่น แสดงแค่ปริมาณ (Volume) หรือ ยอดขาย (Sales) เพียงอย่างเดียวเท่านั้น

ใช้กราฟแท่งคู่กับกราฟเส้นเป็นกราฟสองแกนไง?

ผมเกรงว่าถ้าทำแบบนั้นจะแสดงข้อมูลได้เพียงสองมุมมองนะครับ

ก็เพิ่มกราฟเป็นกราฟแท่งหนึ่งอัน กราฟเส้นสองอันก็ได้นี่?

ถ้าสเกลของข้อมูลมันใกล้กันก็สามารถใช้ด้วยกันได้ครับ แต่ในความเป็นจริงสเกลมันไปกันไม่ค่อยได้เสมอไปน่ะครับ

ถ้าแสดงแบบนั้นจะกลายเป็นว่ากราฟเส้นอันนึงอยู่สูง อันนึงอยู่ต่ำ แล้วกราฟเส้นที่อยู่ต่ำจะแสดงความแตกต่างของข้อมูลได้ไม่ค่อยชัดน่ะครับ

ใช้กราฟแสดงค่าพิกัด (XY Scatter) ได้ไหม?

ถ้าข้อมูลมีแค่สองมุมมอง หรือต้องการแสดงข้อมูลสองมิติ กราฟนี้เหมาะสุดๆแล้วครับ แต่ปัญหาคือเราต้องการแสดงข้อมูล 3 มุมมองน่ะสิครับ

ผมอยากให้ลองใช้ กราฟบับเบิ้ล (Bubble Chart) ดูนะครับ เพราะเป็นกราฟที่แสดงข้อมูลได้ 3 มิติและแสดงความสัมพันธ์ของข้อมูลได้ด้วย

BubbleChart_150502

จากกราฟด้านบนคือการแสดงความสัมพันธ์ของปริมาณ (Volume), ยอดขาย (Sales) และกำไรเบื้องต้น (GP, Gross Profit) ของสินค้า 10 ประเภทครับ โดย

  • แกน X แสดงตัวเลขยอดขาย
  • แกน Y แสดงตัวเลขกำไรเบื้องต้น
  • ขนาดของฟองสบู่แต่ละฟองคือปริมาณ (Volume) ที่ขาย (เช่น ชิ้น, กิโลกรัม, ตัน) ถ้าปริมาณเยอะก็ขนาดฟองใหญ่ ถ้าปริมาณน้อยก็ขนาดฟองเล็กครับ

หากเราแสดงด้วยกราฟเช่นนี้ เราก็จะเห็นว่า

  • สินค้าตัวไหนขายดี หรือขายไม่ดี โดยดูจากขนาดของฟองสบู่
  • สินค้าตัวไหนยอดขายสูง โดยดูจากแกน X ยิ่งไปทางขวามากเท่าไรยิ่งแสดงว่าขายดีเท่านั้น
  • สินค้าตัวไหนมีผลกำไรสูง โดยดูจากแกน Y ยิ่งอยู่สูงเท่าไร ยิ่งมีผลกำไรมากเท่านั้น
  • เราอาจแบ่งสินค้าออกเป็น 4 กลุ่ม (Quadrant) ก็ได้ครับ โดยสินค้าชูโรงคือสินค้าที่อยู่ในกลุ่มที่ 1 ส่วนสินค้าในกลุ่มที่ 3 คือสินค้าที่เราคงต้องวิเคราะห์ว่าผลกำไรต่อหน่วย (GP per unit) สูงเพียงพอหรือไม่ ถ้าไม่อาจต้องปรับอะไรบางอย่าง ทั้งนี้ต้องพิจารณาข้อมูลอื่นๆด้วยนะครับ เช่น เทรนด์ของตลาด เป็นสินค้าที่เพิ่งเข้าตลาดหรือไม่ สินค้านี้จำเพาะกับลูกค้าสำคัญบางรายหรือไม่ การวิเคราะห์โดยกราฟบับเบิ้ลนี้คงบอกได้เพียงภาพรวมเท่านั้น

BubbleChart_4Quadrant_150502

การใช้กราฟบับเบิ้ลมีรายละเอียดปลีกย่อยเล็กน้อยนะครับ เพื่อให้เข้าใจง่ายขึ้น ผมได้แนบไฟล์ตัวอย่างมาด้วย ถ้าเปลี่ยนข้อมูลในตาราง กราฟก็จะเปลี่ยนไปตามข้อมูลครับ

BubbleChart_Table_150502

หวังว่าจะเป็นประโยชน์ต่อการใช้งานจริงนะครับ

BubbleChart_150502

อย่างไรก็ตาม การใช้กราฟบับเบิ้ลนี้ ข้อมูลทั้ง 3 มุมมองควรมีความสัมพันธ์กันด้วยนะครับ

ผมเคยเจอบางคนพยายามใช้กราฟนี้แต่ข้อมูลทั้งสามมุมมองไม่ได้สัมพันธ์กันเลย เวลานำเสนอคนฟังจะงง

ถ้าเป็นเช่นนั้นการนำเสนอโดยใช้สองกราฟหรือสามกราฟอาจทำให้คนฟังเข้าใจง่ายขึ้นครับ

กราฟบับเบิ้ลมีข้อเสียไหม?

ข้อเสียหลักของกราฟนี้คืออาจดูซับซ้อนเล็กน้อยสำหรับผู้ฟังที่ไม่คุ้นเคย

หากเราต้องใช้กราฟนี้นำเสนอ เราคงต้องเช็คก่อนว่าผู้ฟังมีประสบการณ์กับกราฟนี้หรือไม่

ถ้าไม่มีเราอาจต้องอธิบายเพิ่มเติมพอสมควรขณะนำเสนอครับ มิฉะนั้นผู้ฟังอาจต่อต้านและคิดว่ากราฟนี้ไม่มีประโยชน์

มีข้อเสียอีกไหม?

แสดงข้อมูลได้ไม่เยอะมากนะครับ จากตัวอย่างคือมีบับเบิ้ลอยู่ 10 ฟอง นั่นคือแสดงข้อมูลสินค้าได้ทั้งหมด 10 ประเภท แต่ถ้าสินค้ามีทั้งหมด 50 ประเภท จะมีบับเบิ้ลทั้งหมด 50 ฟอง

เราคงใช้กราฟบับเบิ้ลไม่ได้ครับเพราะมันลายตามาก แถมต้องใช้เวลาสร้างนานมากเกินไป

อย่างไรก็ตาม กราฟบับเบิ้ลมีประโยชน์มากนะครับ อยากให้ลองฝึกใช้ในการทำงานจริง แล้วพอคุณเจอข้อมูลที่มีหลายมุมมอง คุณจะคิดถึงมันแบบอัตโนมัติครับ……..

.

หากคุณชอบบทความแนวนี้ สามารถอัพเดตบทความใหม่ๆโดยคลิก Like เฟสบุ๊คแฟนเพจ วิศวกรรีพอร์ต หรือคลิก ที่นี่

อย่าลืมแชร์ให้เพื่อนอ่านเพื่อเป็นกำลังใจให้คนเขียนด้วยนะครับ ^_^